Ruim één miljoen volwassenen – 8 procent van alle Nederlanders - kon het afgelopen jaar niet meteen terecht bij de sportvereniging van hun keuze. In bijna driekwart van de gevallen had dat te maken met de mogelijkheden van de sportvereniging. Dat blijkt uit representatief onderzoek door Verian naar de toegankelijkheid van verenigingssport in ons land, in opdracht van NOC*NSF.
Verenigingssport is onverminderd populair, maar mensen ervaren steeds vaker belemmeringen voor deelname. Sportverenigingen hebben vaak onvoldoende ruimte om uit te breiden en kampen met kostenstijging en gebrek aan geld om bijvoorbeeld hun accommodatie aan te passen.
Daarom moeten ze noodgedwongen wachtlijsten of een ledenstop invoeren, of trainingstijden verplaatsen naar de late avond. Uit eerder onderzoek bleek al dat steeds meer sportverenigingen een wachtlijst of ledenstop hanteren: landelijk één op de tien en in sterk stedelijk gebied één op de vijf.*
Uit het onderzoek door Verian blijkt dat een kwart van de mensen die niet terecht kunnen bij de sportvereniging van hun keuze, wacht tot er wel plek is. Ruim een kwart stopt tijdelijk met sporten en 14 procent kiest voor een andere sport. Een kleiner deel reist verder naar een andere vereniging om toch te kunnen sporten.
Moeilijker om te sporten bij een vereniging
Zo’n 11 procent van alle volwassenen (zowel sporters als niet sporters) geeft aan dat het (zeer) moeilijk is om te sporten bij een vereniging op een manier die aansluit bij de eigen wensen. Die wensen kunnen bijvoorbeeld gaan over sporten in een bepaald team of op bepaalde tijden.
Verenigingen en hun bestuurders willen graag, maar ze worden steeds meer beperkt door gebrek aan ruimte – letterlijk en financieel
Marc van den Tweel, algemeen directeur NOC*NSF
In de groep die graag sport of zou willen sporten bij een vereniging, zegt 23 procent van de mensen dat dat ze daar niet of in beperkte mate terecht kunnen op (trainings)tijden die goed passen bij hun dagelijks leven.
Er is ook gevraagd naar de ervaringen van kinderen van 6 tot 18 jaar in het gezin; daarbinnen tekent zich hetzelfde beeld af. Met name wachtlijsten worden genoemd als grootste belemmering voor kinderen om te kunnen sporten bij de vereniging van hun keuze.
Structurele financiering nodig
Marc van den Tweel, algemeen directeur-bestuurder van NOC*NSF: “De sportverenigings-infrastructuur in ons land is uniek, fijnmazig en onverminderd populair. Dit onderzoek bevestigt tegelijkertijd helaas overduidelijk het beeld dat we hebben: iedereen kent wel iemand met een kind op de wachtlijst."
"Verenigingen en hun bestuurders willen graag, maar ze worden steeds meer beperkt door gebrek aan ruimte – letterlijk en financieel. Dat is zorgelijk. We doen een dringend beroep op het kabinet om verenigingsport structureel te financieren en het systeem vitaal te houden. De maatschappelijke waarde van de verenigingen is enorm én het is de bakermat voor onze talenten.”
We doen een dringend beroep op het kabinet om verenigingsport structureel te financieren en het systeem vitaal te houden
Marc van den Tweel, algemeen directeur NOC*NSF
NOC*NSF pleit daarom voorafgaand aan het sportdebat in de Tweede Kamer, maandag 2 november, voor een extra investering van € 50 miljoen op de sportbegroting** en een structurele subsidie voor de amateursport, in plaats van tijdelijke projectsubsidies. Voor de topsport bestaat al zo’n structurele financiering.
Vereniging blijft populair
Sporten bij een vereniging blijft onverminderd populair onder Nederlanders.; 18 procent van alle volwassenen en 56 procent van de kinderen onder de 18 sport bij een vereniging. (Bron: Zo sport Nederland 2025)
Uit het onderzoek blijkt ook dat mensen over het algemeen tevreden zijn met de afstand tot een sportvereniging in hun buurt. De meeste verenigingssporters pakken hiervoor de (elektrische) fiets.
* Ruimtegebrek dwingt sportclubs tot ledenstop
** In het coalitieakkoord, beloofde het kabinet-Jetten in 2027 € 33 miljoen extra te investeren in sport en bewegen en vanaf 2028 structureel € 50 miljoen. In werkelijkheid valt dit bedrag fors lager uit. Dat terwijl de ambities van het kabinet op het gebied van zorg, weerbaarheid, mentale gezondheid en een actieve leefstijl juist torenhoog zijn. Sport bevordert deze ambities stuk voor stuk. NOC*NSF vraagt de politiek om kortademigheid van het sportbeleid te voorkomen en te investeren in continuïteit, stabiliteit en een vitale en toekomstbestendige sportsector.
