Sport brengt ons samen, maakt ons weerbaar en draagt bij aan een vitale en veerkrachtige samenleving. De afgelopen jaren hebben het Sportakkoord II en de samenwerking tussen landelijke en lokale partijen op verschillende plekken zichtbaar resultaat opgeleverd.
Op 24 augustus, tijdens het WK Roeien en WK Hockey, kwamen sportbonden, wethouders en Tweede Kamerleden samen om het gesprek te voeren over de toekomst van de breedte- en topsport en de samenwerking tussen verschillende partijen hierbij. Concrete voorbeelden uit de praktijk zoals Noord Roeit, HC Tilburg, Clubhuis De Derde Helft en Out of the Box lieten zien hoe een bredere samenwerking direct tot meer maatschappelijke impact kan leiden en wat ervoor nodig is om succesvolle initiatieven verder te brengen.
Beweging en ontmoeting voor ouderen
Een van die voorbeelden is Clubhuis De Derde Helft in Leiderdorp. Samen met het Ouderenfonds zet het initiatief de vaak overdag leegstaande ruimtes van sportverenigingen in om ouderen meer te laten bewegen en elkaar te ontmoeten. Koos Koster, initiatiefnemer Clubhuis De Derde Helft Leiderdorp: ‘’Er zijn genoeg ouderen die willen bewegen, een wandelgroepje willen starten of gewoon een kop koffie willen drinken. Bij de Derde Helft snijdt het mes aan twee kanten: we maken gebruik van bestaande voorzieningen die overdag niet gebruikt worden en zorgen voor beweging en ontmoeting voor ouderen. Voorspelbaarheid en regelmaat is belangrijk voor deze doelgroep.
Daarom zorgen we ervoor dat er 52 weken per jaar aanbod is voor meer dan 200 ouderen in Leiderdorp. Dat doen we met veel gemotiveerde vrijwilligers en met sportverenigingen die hun accommodaties gratis beschikbaar stellen. Het aflopen van het Sportakkoord is best spannend. We zijn nu aan het onderzoeken hoe we De Derde Helft de komende jaren zeker kunnen stellen.’’
Jongeren letterlijk en figuurlijk weer in beweging
Ook Out of the Box in Amersfoort laat zien dat de maatschappelijke waarde van sport veel verder reikt dan bewegen alleen. Alex van het Klooster richtte het initiatief op vanuit het weerbaarheidscentrum. Met Out of the Box laat hij zien dat sport een krachtig middel kan zijn voor jongeren, mentale gezondheid en maatschappelijke participatie. “95% van onze doelgroep komt uit een onveilige thuissituatie. Via verschillende zorgpartners vinden zij hun weg naar ons. Met behulp van beweging werken we aan hun toekomst.
Met een succesratio van 70% zien we deze jongeren terugkeren naar school, afkicken, huisvesting vinden, stagelopen of het contact met hun ouders herstellen. Deze succesratio voorkomt ook extra kosten op het gebied van zorg, veiligheid, preventie en schuldsanering. We werken nauw samen met zorgpartijen en de gemeente. Dat maakt ook dat als de eerste stap gezet is, we betrokken blijven. Out of the Box is een middel om jongeren letterlijk én figuurlijk weer in beweging te krijgen.” De huidige subsidie loopt nog tot 1 oktober 2026. Ook voor Out of the Box is structurele financiering voor de toekomst nog onzeker.
Sport koppelen aan alle domeinen
Dat sport te vaak als los onderdeel op de begroting wordt gezien, bevestigt ook Renilde Huizenga, Tweede Kamerlid voor D66: ‘’Het is belangrijk dat we sport koppelen aan alle domeinen want als we met sport en bewegen aan de slag gaan biedt dat ontzettend veel mogelijkheden. Ik geloof er echt in dat we fysiek, mentaal én emotioneel sterker worden en we een meer weerbare sociale samenleving worden. Sport is veel groter dan die ene post op de begroting. We moeten sport als beleidsmaker veel beter benutten.’’
Niet steeds hetzelfde wiel uitvinden
Noord Roeit, HC Tilburg, Clubhuis De Derde Helft en Out of the Box zijn slechts vier voorbeelden die laten zien wat sport kan betekenen voor onze samenleving én hoe laagdrempelig het kan zijn om met een initiatief impact te maken. Om die impact ook op de lange termijn te behouden, zijn goede samenwerking en verbinding tussen sport, gemeenten en andere partners essentieel. Jorn Knops, strategisch adviseur Breedtesport bij NOC*NSF, benadrukt het belang daarvan: ‘’Het opzetten van goede netwerken rondom sport en het feit dat sport en gemeenten elkaar vinden is één van de belangrijkste opbrengsten van het Sportakkoord. Nu de middelen onder druk komen te staan, is het belangrijk dat we goede afspraken maken over wat we landelijk organiseren en wat lokaal en hoe we dat structureel met elkaar verbinden zodat we lokaal niet meerdere keer hetzelfde moeten uitvinden en ontwerpen.’’
De bijeenkomst laat zien dat de kracht van sport juist zit in de verbinding tussen mensen, organisaties en beleid. Lokale initiatieven maken dagelijks maatschappelijke impact. Om die impact te behouden en verder uit te bouwen, zijn samenwerking, ruimte en structurele aandacht voor sport nodig.
Deze bijeenkomst was een initiatief van NOC*NSF, Vereniging Sport en Gemeenten, KNRB en KNHB.
