Het aantal mensen dat sport in verenigingsverband, is het afgelopen jaar toegenomen met 47.000. Voetbal, tennis, padel en golf behoren tot de sterkste groeiers. Dat blijkt uit de jaarlijkse rapportage ‘Zo Sport Nederland’ van NOC*NSF. De sportdeelname is in 2025 gestabiliseerd. Positieve uitzondering vormen de 31 t/m 44-jarigen; zij sporten duidelijk meer dan het jaar ervoor. Een andere positieve ontwikkeling is de lokale samenwerking tussen sportverenigingen en het maatschappelijk middenveld. Adviesbureau Berenschot constateert in een evaluatie van het Sportakkoord dat sport vaker wordt gezien als instrument bij de aanpak van maatschappelijke uitdagingen. Sportverenigingen werken lokaal steeds meer samen met andere maatschappelijke partijen; die samenwerking loont, constateert adviesbureau Berenschot in een evaluatie van het Sportakkoord. Lokale adviseurs van NOC*NSF spelen hierbij een cruciale rol door het actief delen van landelijk beschikbare data en kennis.
NOC*NSF is dan ook zeer bezorgd over de voorgenomen forse bezuinigingen op de sector, die vooral de vrijwillige verenigingsstructuur hard raken. Het negatieve effect daarvan kost de samenleving op termijn veel meer dan de besparing nu oplevert voor de Rijksbegroting. NOC*NSF stuurt vandaag, voorafgaand aan de Algemene Vergadering, een brief over de bezuinigingen aan minister Sterk van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport.
Stijging aantal sporters bij verenigingen
Onderzoek Zo Sport Nederland 2025
Het aantal mensen dat sport bij een vereniging nam vorig jaar toe met in totaal 47.000, ondanks de vele wachtlijsten bij sportclubs. (Landelijk heeft 10 procent van de clubs een wachtlijst, in sterk stedelijk gebied is dit 20 procent). Dat blijkt uit de jaarlijkse rapportage ‘Zo Sport Nederland’ over ledencijfers en sportdeelname van NOC*NSF*. De groei betreft zowel binnen- als buitensporten. Wat betreft sportdeelname en -frequentie valt op dat met name vrouwen in de leeftijdsgroep 31 tot 44 jaar aanmerkelijk meer zijn gaan sporten.
Gezondheid is voor volwassenen de doorslaggevende reden om te gaan sporten. Zorg is er over de leeftijdsgroep vanaf 65 jaar; hierin lijkt de sportdeelname te dalen. Veel mensen in deze groep geven gezondheidsklachten op als reden voor het niet (meer) sporten.
Op maandag 1 juni is tijdens de AV van NOC*NSF de jaarlijkse rapportage Zo Sport Nederland gepresenteerd.
Lokale verbinding dreigt te verdwijnen
In de afgelopen jaren is gericht geïnvesteerd in het op lokaal niveau verbinden van sportverenigingen met het sociale domein. Concreet betekent dit bijvoorbeeld het delen van voorzieningen met het scholen of zorginstellingen. Dat is efficiënt, kostenbesparend én het geeft kwetsbare groepen meer toegang tot sport. Waar de ruimte schaars is, betekent dit het behoud van een sportaccommodatie in de binnenstad. NOC*NSF heeft hierbij een sleutelrol door het vertalen van landelijk beschikbare kennis naar de lokale praktijk, ondersteund door data voor de betreffende regio. Hiervoor worden onder andere lokale adviseurs ingezet die de schakel vormen tussen (vrijwillige) bestuurders van sportverenigingen en de gemeente.
Stijging inzet sport als instrument bij aanpak maatschappelijke uitdagingen
Adviesbureau Berenschot
Adviesbureau Berenschot noemt de lokale netwerken in de evaluatie van het Sportakkoord waardevol, maar kwetsbaar zonder structurele financiering.
Voor zo’n 8 miljoen euro per jaar kan deze aanpak worden voortgezet. Maar ook dat – structurele - geld is er niet meer nu het oorspronkelijke budget voor het Sportakkoord voor de komende jaren is gehalveerd. De verenigingsstructuur wordt bovendien al zwaar getroffen door de sterke bezuinigingen op de BOSA, een onmisbare regeling voor verenigingen. De bedragen voor de regeling zijn gedaald van 80 miljoen euro in 2022 tot 43,5 miljoen dit jaar. De komende twee jaar zet de daling door naar 23 miljoen.
Sportverenigingen kampen met wachtlijsten, ruimtegebrek en vaak verouderde accommodaties. Dit jaar werd er al voor ruim 100 miljoen aan uitgewerkte plannen en voorstellen ingediend.
‘Goede intenties, maar bezuinigingen zeer zorgelijk’
Algemeen directeur-bestuurder Marc van den Tweel van NOC*NSF: “Het huidige kabinet heeft onze sympathie als het gaat om de intenties met betrekking tot sport en bewegen. En we hebben oog voor de vele financiële uitdagingen die er zijn. Maar wat er nu gebeurt met de sport is zeer zorgelijk. De rol van de ruim 22.000 sportverenigingen in de samenleving wordt steeds relevanter door de verbinding met het sociale domein; die winst moeten we behouden en versterken.”
NOC*NSF pleit niet voor verlenging van het Sportakkoord als vorm, maar voor structurele financiering van de breedtesport, mede op basis van de gemeten positieve effecten. Reparatie van de BOSA-regeling voor verenigingen is voor de sportkoepel een essentieel onderdeel van de structurele financiering.
