Homoacceptatie in de sport

Veel verenigingen werken aan een veilig sportklimaat. Bijvoorbeeld door gedragsregels op te stellen of het volgen van bijscholingen als Sportief Besturen en Sportief Coachen. Maar is dat wel voldoende?

 
Wat is een veilige sportomgeving?

In een veilige sportomgeving voelt iedereen zich thuis. Inkoppertje natuurlijk. Waar het om gaat is dat iedereen zich op zijn gemak voelt binnen de club. Dat je kunt zijn wie je bent zonder bang te zijn wat anderen van je vinden. En vooral dat je plezier beleeft aan sport. 

Hoe veilig is jouw vereniging?

Steeds meer verenigingen werken aan een veiliger sportklimaat. Bijvoorbeeld door het volgen van trajecten als Sportief Besturen en Sportief Coachen. Zo wordt een stevige basis gelegd voor veiligheid en sportiviteit. Maar ondanks dat voelt nog niet iedereen zich echt op zijn gemak in het team en de vereniging.

Voorbeeld: het woord homo wordt vaak gebruikt als scheldwoord. Als je nog in de kast zit dan komen dat soort woorden hard aan, blijkt uit onderzoek. Het zorgt dat iemand zich onveilig en uitgesloten voelt. Niet zeggen dat je homo bent lijkt het meest veilig. En ja, dit speelt zich allemaal af waar je bij staat. Omdat je de signalen niet herkent blijft het vaak onzichtbaar. Ga maar eens na: hoeveel homo’s ken je binnen jouw club?

 
Hoe voorkom je uitsluiting?

In het voorbeeld gaat het over homo’s, maar uitsluiting kan net zo goed betrekking hebben op (onzichtbare) verschillen in achtergrond, opleiding of prestaties. Het is de kunst om als trainer of bestuurder signalen van uitsluiting te herkennen.

Dat doe je door goed te observeren, het gesprek aan te gaan en in te grijpen als het mis gaat. Misschien denk je ‘wat een soft gedoe’. Dat is het zeker niet. Waar het om gaat is dat je hiermee je vereniging en sporters sterker maakt. Aandacht voor mentale ontwikkeling en plezier is daar een belangrijk onderdeel van. Het is niet voor niks dat veel topcoaches al pratend uren doorbrengen met hun sporters.

 
Wat levert het insluiten van verschillen op?

  • Meer plezier
  • Sporters ontwikkelen zich beter
  • Een open en veilige sfeer binnen de vereniging
  • Sporters die zichzelf durven zijn en zich thuis voelen binnen de club
  • Sterkere banden binnen de vereniging, juist met leden met een verschillende achtergrond, seksuele voorkeur of een ‘ander’ uiterlijk

Tips

  • Zorg dat je weet wat er speelt binnen de vereniging of je team. Vraag het leden een-op-een. Hoe ervaren zij de sfeer? Wat zit ze dwars? Kijk goed naar het gedrag van individuele sporters. Merk je dat iemand zich op de vlakte houdt, vraag dan wat daar de reden van is.
  • Laat merken dat iedereen welkom is. Dat begint met uit te spreken dat het niet uitmaakt wie of wat je bent. Maak het concreet door voorbeelden te noemen: of je nu hetero of homo bent, VMBO kader of VWO doet, Turkse of Marokkaanse roots hebt. En benadruk dat jullie een ding gemeen hebben: passie voor de sport.
  • Maak afspraken over hoe jullie binnen de club en het team met elkaar omgaan. Spreek bijvoorbeeld af dat er niet gepest en gescholden wordt. Maar ook dat je op een ‘normale’ manier met elkaar omgaat.
  • Grijp in als het mis gaat. Bijvoorbeeld als er homo, aap, rooie, kanker of mongool wordt geroepen. Leg uit waarom je ingrijpt en pak de gemaakte afspraken erbij: iedereen moet met plezier kunnen sporten.
  • Hulp nodig? Kijk dan eens naar het verenigingstraject Sport voor iedereen. Een goede aanvulling op de trajecten Sportief Coachen en Sportief Besturen. In Sport voor iedereen leer je signalen van uitsluiting te herkennen, bespreekbaar te maken en plezier te vergroten. 
     

Alliantie Gelijkspelen 
Voortkomend uit de emancipatienota ‘Gewoon homo zijn’ (2008-2011) en met steun van de ministeries van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) en Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) is de Alliantie Gelijkspelen opgericht. Een samenwerkingsverband van verschillende organisaties om homoacceptatie in de sport te bevorderen. NOC*NSF is een van partners van de Alliantie Gelijkspelen.

Zie voor meer informatie: www.alliantie-gelijkspelen.nl

Meer informatie 
Vragen of advies nodig over de acceptatie van lesbische, homo- en biseksuele en transgender sporters? Neem dan op met Lieke Vloet, expert maatschappelijke kwaliteit van sport: lieke.vloet@nocnsf.nl.